7.sınıf Uzay Araştırmaları

 

Astronot(kozmonot)

Evren ve içindeki gök cisimlerini inceleyen bilim dalına gök bilimi (astronomi) denir.

Bu alanda araştırma yapan bilim insanlarına gök bilimci (astronom) denir.

Uzay araştırmaları için uzaya giden bilim insanlarına astronot (kozmonot) denir.

A. UZAY TEKNOLOJİLERİ:

1.UZAY ROKETİ:

uzay roketi

Uzaya yapay uydu ve malzeme götürmek için kullanılan araçlardır.

İnsansız uzay araçlarıdır.

Genellikle bir kere kullanılır.

uzay mekiği

2.UZAY MEKİĞİ:

Astronotları taşıyan uzay aracıdır.

Genellikle birden fazla kullanılır.

İniş ve kalkış yapacak şekilde dizayn edilmiştir.

3.UZAY İSTASYONU:

Bilim insanları ve astronotların uzun süre uzayda kalmalarını sağlayan uzay araçlarıdır.

Uzayda belirlenen belirli bir yörüngede hareket ederler.

Örnek: Uluslararası Uzay İstasyonu

4.UZAY SONDASI:

uzay sondası

Uzayda araştırma yapmak için kullanılan, uzaktan kontrol edilen, insansız uzay araçlarıdır.

Atmosfer, toprak analizi vb. yapar.

Fotoğraf çeker.

5.UZAY TELESKOBU:

uzay teleskobu

Dünya’nın yörüngesine yerleştirilen, çok güçlü teleskoplardır.

Örnek: Hubble Uzay Teleskobu

Dünya’daki ışık kirliliğinden etkilenmezler.

6.YAPAY UYDU:

Dünya’nın yörüngesine yerleştirilen, insan yapımı uzay araçlarıdır.

• Gözlem ve keşif (askeri),
• Meteoroloji
• Haberleşme ve iletişim amacıyla kullanılır.

İlk Yapay Uydu: Sputnik (SSCB)

TÜRKİYE’NİN YAPAY UYDULARI:

a. Aktif Uydular:

• Türksat-3A
• Türksat-3B Haberleşme-İletişim
• Türksat-4B

• Göktürk-2
• Göktürk-1 Gözlem-Keşif
• Rasat

b. Kullanılmayan Uydular:

• Türksat-1B
• Türksat-1C
• Türksat-2A

B. GÜNLÜK HAYATTA KULLANILAN UZAY TEKNOLOJİLERİ:

1. Diş teli
2. Teflon
3. Alüminyum folyo
4. Streç film
5. Kalp pili
6. Navigasyon cihazı
7. Güneş panelleri
8. Yapay kol/bacak
9. Duman dedektörü
10. Hafızalı sünger
11. Dayanıklı lensler
12. Kalp pompası

C. UZAY KİRLİLİĞİ:

• Kullanılmayan uydular, yakıt tankları, uzay araçlarının parçaları uzay kirliliğine neden olur.
• Uzay kirliliği temizlenmesi zor ve maliyetli bir kirlilik çeşididir.
• Uzaydaki bu maddeler uzay araçları ve astronotlar için tehlike oluşturmaktadır.

6.sınıf Güneş ve Ay Tutulmaları

 

Güneş ve Ay Tutulmaları

 Didem Kuruoğlu  Temmuz 26, 2021  Güneş Sistemi ve Tutulmalar | Konu Anlatımı  Yorum yapılmamış 87

Bu yazımızda Güneş ve Ay tutulmaları nı inceleyeceğiz. 5.sınıfta öğrendiğimiz ışığın yayılması ve tam gölge ile Güneş, Dünya ve Ay’ın özellikleri konusunu hatırlamak isteyenler linklerden bu yazılara ulaşabilirler.

GÜNEŞ TUTULMASI

• Güneş, Dünya ve Ay birbirlerine göre hareketlerinden dolayı bazen aynı hizaya dizilirler.

• Ay’ın Güneş ile Dünya arasında girmesi sonucu; Ay’ın gölgesi Dünya’nın üzerine düşer ve Dünya’nın belli bir bölgesinde Güneş görünemez hale gelir. Buna Güneş Tutulması denir.

• Bu hizalanmayı hatırlamak için GünAyDın kodlamasını kullanabiliriz.

Gün – Ay – Dın

Güneş – Dünya – Ay

Güneş Tutulması

GÜNEŞ TUTULMASININ ÖZELLİKLERİ:

• Güneş-Dünya ve Ay aynı hizadadır.
• Ay, Dünya ile Güneş arasındadır.
• Ay’ın gölgesi Dünya’nın üzerinde düşer.
• Güneş tutulması gündüz ve Ay’ın Yeni Ay evresinde gerçekleşir.
• Ay, yeni ay evresinde olmalıdır çünkü; Ay bu evrede Güneş ve Dünya arasındadır.

Her Yeni Ay evresinde Güneş Tutulması gerçekleşmez. Çünkü; Ay’ın yörüngesi 5 derece eğiktir ve Dünya’nın eksen eğikliği ile her zaman uyuşmaz.

• Güneş Tutulması Tam Güneş Tutulması ve Parçalı Güneş Tutulması olmak üzere iki çeşittir.
• Tam Güneş Tutulmasında her yer karanlık olurken, Parçalı Güneş Tutulmasında yarı gölge oluştuğu için tam karanlık olmaz.

Güneş Tutulmasına çıplak gözle, doğrudan bakmak göz sağlığı için çok tehlikelidir. Güneş’ten gelen zararlı ışınlar gözümüze zarar verebilir. Bu nedenle Güneş Tutulmasını izlemek istiyorsak, özel filtrelerin olduğu gözlükleri kullanmamız gerekir.

AY TUTULMASI

• Güneş, Dünya ve Ay birbirlerine göre hareketlerinden dolayı bazen aynı hizaya dizilirler.

• Dünya’nın, Ay ile Güneş arasına geçmesi sonucu; Dünya’nın gölgesi Ay’ın üzerine düşer ve Ay görünmez olur. Buna Ay Tutulması denir.

• Bu hizalanmayı hatırlamak için Gün Daha Aydınlanmadı kodlamasını kullanabiliriz.

Gün – Daha – Aydınlanmadı

Güneş – Dünya – Ay

Ay Tutulması

AY TUTULMASININ ÖZELLİKLERİ:

• Güneş, Dünya ve Ay aynı hizadadır.
• Dünya, Ay ile Güneş arasındadır.
• Dünya’nın gölgesi Ay’ın üzerine düşer.
• Ay tutulması gece ve Ay’ın Dolunay evresinde gerçekleşir.
• Ay tutulması sırası, Güneş tutulmasının aksine Dünya’nın her yerinden gözlemlenebilir ve koruyucu bir gözlük kullanımına gerek yoktur.

SONUÇ;

• Ay ve Güneş tutulmaları belli aralıklarla meydana gelen doğa olaylarıdır.
• Tutulmalar ışığın doğrusal yayıldığının bir kanıtıdır.
• Ay ve Güneş tutulmalarında ışığın yayılması, tam gölge kuralları geçerlidir.
• Ay’ın Dünya etrafındaki dolanma ekseni düzgün olmadığı için her yeni ay evresinde Güneş tutulması, her dolunay evresinde Ay tutulması gerçekleşmez.

2022 Ağustos ayı enflasyon rakamları açıklandı

 

SON DAKİKA HABERİ: 2022 Ağustos ayı enflasyon rakamları belli oldu. Enflasyon ağustosta aylık bazda yüzde 1,46 artarken yıllık bazda yüzde 80,21 oldu.

Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre, ağustos itibarıyla 12 aylık ortalamalar dikkate alındığında, tüketici fiyatları yüzde 54,69, yurt içi üretici fiyatları yüzde 105,39 arttı. Aylık bazda TÜFE yüzde 1,46, Yİ-ÜFE yüzde 2,41 yükseldi.

TÜFE, ağustosta geçen yılın aralık ayına göre yüzde 47,85, geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 80,21 artış gösterdi.

Yİ-ÜFE ise Aralık 2021'e göre yüzde 74,13, geçen yılın ağustos ayına kıyasla yüzde 143,75 arttı.

Mayıs ayı enflasyon oranı açıklandı

 Tüketici fiyatları endeksinde (TÜFE) 2022 yılı Mayıs ayında bir önceki aya göre yüzde 2,98, bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 35,64, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 73,50 ve on iki aylık ortalamalara göre yüzde 39,33 artış gerçekleşti.

Yıllık en düşük artış yüzde 19,81 ile haberleşme ana grubunda gerçekleşti. Bir önceki yılın aynı ayına göre artışın düşük olduğu diğer ana gruplar sırasıyla yüzde 27,48 ile eğitim, yüzde 29,80 ile giyim ve ayakkabı ve yüzde 37,74 ile sağlık oldu.

Buna karşılık, bir önceki yılın aynı ayına göre artışın yüksek olduğu ana gruplar ise sırasıyla, yüzde 107,62 ile ulaştırma, yüzde 91,63 ile gıda ve alkolsüz içecekler, yüzde 82,08 ile ev eşyası oldu.

Nisan 2022 ayı enflasyon rakamları açıklandı

 

TÜİK, nisan ayı enflasyon rakamlarını açıkladı. Nisan ayında tüketici fiyatları bir önceki aya göre yüzde 7,25; yıllık bazda ise yüzde 69,97 artış kaydetti. Üretici fiyatlarında ise aylık artış yüzde 7,67; yıllık artış ise yüzde 121,82 olarak gerçekleşti.